lodzkie.pl

To pierwsza tak obszerna prezentacja twórczości grafika, malarza, performera, autora instalacji i utworów poetyckich. Zapraszamy do Muzeum Sztuki w Łodzi.

O tym, jakim uznaniem i szacunkiem cieszy się profesor Jerzy Treliński, świadczyły tłumy podczas wernisażu wystawy.

- Gdy jako kilkunastoletni chłopiec odwiedzałem sale wystawowe Muzeum Sztuki, myślałem, że fajnie by było w przyszłości… Proszę państwa, jest bardzo fajnie. - mówił Jerzy Treliński. - Wystawa w murach muzeum tak zasłużonego dla historii sztuki nowoczesnej jest zaszczytem i wyróżnieniem. Dziękuję, że są tu dziś państwo ze mną.

Przygotowana przez Muzeum Sztuki retrospektywa obejmuje ponad pół wieku działalności artysty - od wczesnych rysunków i grafik z końca lat 60., przez radykalne działania konceptualne i performatywne dekady lat 70., aż po powrót do mediów tradycyjnych, malarstwa i grafiki, w latach 80. i kolejnych. Ekspozycja jest skonstruowana z trzech modułów odzwierciedlających kluczowe etapy twórczej biografii Jerzego Trelińskiego. Centralną część zajmuje to, co artysta robił w latach 70. ubiegłego wieku, przede wszystkim projekt Autotautologie. Jego znakiem rozpoznawczym stało się nazwisko artysty, umieszczane w rozmaitych kontekstach – na flagach, tkaninach, przedmiotach codziennego użytku, transparentach, w przestrzeni miasta. Jednym z najbardziej spektakularnych gestów tego projektu był udział artysty w łódzkim pochodzie pierwszomajowym w 1974 roku. Treliński idzie wśród tłumu ludzi, którzy niosą nazwy zakładów pracy i ideologiczne hasła, z dużym transparentem, na którym umieścił własne nazwisko. Gestem tym kwestionuje sens zbiorowych rytuałów i pyta o granice indywidualnej sprawczości. W 1977 roku Jerzy Treliński również zaakcentował swój bunt. Pojawił się w czasie pochodu z opaską na ramieniu zadrukowaną znakiem „Treliński”, podobną do tych, które miały służby porządkowe. Performer dyrygował uczestnikami, powtarzając im półszeptem: „rozejść się”.

Wystawa przypomina również działalność Jerzego Trelińskiego w ramach galerii 80x140, którą współtworzył wraz z Andrzejem Pierzgalskim w Klubie Plastyków w Łodzi przy ul. Piotrkowskiej 86 – jednej z najważniejszych przestrzeni konceptualnych w Polsce. Ostatnia część ekspozycji to twórczość od lat 80. po współczesne obrazy i grafiki o surowej estetyce geometrii, analizujące problemy percepcji i iluzji przestrzennej, a także wybór odręcznych zapisków, sentencji i wierszy artysty.

Na niedzielę, 23 listopada w MS1 (ul. Więckowskiego 36) przygotowany został wernisaż dla dzieci i młodzieży. To w zasadzie wydarzenie dla całych rodzin. W programie między innymi zwiedzanie wystawy połączone z grami i zabawami, w tym zajęcia plastyczne, podczas których będzie okazja zaprojektować własne transparenty. Wernisaż zwieńczy słodki poczęstunek. 

Jerzy Treliński to artysta o uznanym dorobku, który od niemal sześciu dekad bada granice między sztuką a rzeczywistością, między indywidualnym gestem a strukturami społecznego odbioru. Jego dorobek wpisuje się w tradycję łódzkiej awangardy i polską sztukę konceptualną. Treliński jest także profesorem Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi, który wykształcił całe pokolenia artystów. Był między innymi dziekanem Wydziału Grafiki i Malarstwa oraz rektorem ASP w latach 1992-1999. Wystawę będzie można oglądać do 22 lutego 2026 roku w MS1 przy ul. Więckowskiego 36 w Łodzi (wejście od ul. Gdańskiej 43).

aa/fot. ak