lodzkie.pl

Pod pomnikiem Haliny Kłąb-Szwarc, jednej z najbardziej niezwykłych postaci w historii miasta, złożono dziś kwiaty, oddając hołd nie tylko jej samej, ale także wszystkim łodziankom, które swoją odwagą i determinacją współtworzyły historię wolnej Polski. Wydarzenie odbyło się w ramach obchodów Międzynarodowego Dnia Kobiet.

Halina Kłąb-Szwarc urodziła się 5 maja 1923 roku w Łodzi. W młodości była utalentowaną uczennicą, działała w harcerstwie i marzyła o karierze pianistki. Wybuch II wojny światowej sprawił jednak, że jej życie potoczyło się zupełnie inaczej. Mając zaledwie 16 lat wstąpiła do konspiracji Związku Walki Zbrojnej, późniejszej Armii Krajowej. Dzięki doskonałej znajomości języka niemieckiego szybko została skierowana do niezwykle niebezpiecznej działalności wywiadowczej.

Pod pseudonimami „Ryszard” i „Jacek II” działała w strukturach wywiadu Armii Krajowej, prowadząc misje m.in. w Kaliszu, Wiedniu, Berlinie i Hamburgu. Posługując się niemiecką tożsamością, zdobywała informacje o strategicznych obiektach i ruchach wojsk niemieckich. Jej raporty trafiały do aliantów i przyczyniły się do zlokalizowania wielu ważnych celów militarnych. Była jedną z najmłodszych i zarazem najbardziej odważnych agentek polskiego wywiadu.

W 1944 roku została aresztowana przez Gestapo. Przez wiele miesięcy była brutalnie przesłuchiwana i skazana na karę śmierci. Los sprawił jednak, że wyroku nie zdążono wykonać – w styczniu 1945 roku, podczas ewakuacji więzienia, udało jej się uciec.

Ławeczka z postacią Haliny Szwarc-Kłąb stoi przed siedzibą Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi przy ulicy Gdańskiej 13. W budynku tym, będącym w okresie okupacji więzieniem, w 1944 roku osadzona została przez niemieckie władze młoda agentka wywiadu.

Po wojnie nie przestała działać na rzecz innych. Ukończyła studia medyczne i rozpoczęła pracę naukową, specjalizując się w gerontologii. Z czasem została profesorem nauk medycznych i prorektorem Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie. Jej wielkim osiągnięciem było także zainicjowanie w 1975 roku powstania pierwszego w Polsce Uniwersytetu Trzeciego Wieku – idei, która dała osobom starszym możliwość dalszego rozwoju, edukacji i aktywnego uczestnictwa w życiu społecznym.

Dzisiejsze spotkanie było także okazją do przypomnienia o roli kobiet w historii miasta. Złożenie kwiatów pod pomnikiem Haliny Kłąb-Szwarc było szczególnym wyrazem pamięci o wszystkich łodziankach, które swoją odwagą, determinacją i codzienną pracą na rzecz Ojczyzny współtworzyły wolną Polskę.

bg.
zdjęcia: Piotr Wajman