SPA na strychu czyli miejsce na kulturę sąsiedzką.
piątek, 31 października 2025Mówi się, że potrzeba jest matką wynalazków i tak właśnie było na Nawrocie. Z potrzeby chwili, pasji do sztuki i ogromnej sąsiedzkiej energii powstało SPA na strychu. Nie chodzi jednak o masaże i relaksacyjne kąpiele, a o Sąsiedzką Przestrzeń Artystyczną ko.BOLD – nowe miejsce spotkań i działań twórczych w jednej z kamienic przy ul. Nawrot 2 w Łodzi. Pomysł zrodził się w trakcie realizacji projektu Ceramiczny Szlak Ulicy Nawrot, który prowadzą: Maria Nowakowska – łódzka historyczka sztuki, artystka i społeczniczka oraz Marcin Nowicki, rzecznik Zarządu Dróg Wojewódzkich w Łodzi, pasjonat historii i Łodzi, a przy tym aktywny mieszkaniec swojej kamienicy. Ich wspólna inicjatywa od kilku lat odkrywa zapomniane historie lokalnych rzemieślników i artystów. Niedawno na szlaku pojawiła się kolejna instalacja – przy Nawrot 46 , poświęcona rodzinie Plaeschków, dawnych łódzkich sztukatorów.
Kiedy okazało się, że wystawę o Plaeschkach trzeba przenieść w inne miejsce, Nowicki przypomniał sobie o pustym strychu w swojej kamienicy.
– Pomyślałem: czemu nie? Mamy przestrzeń, tylko trzeba ją odrobinę odczarować – wspomina. – Problem w tym, że mieliśmy na to dwa tygodnie-dodaje.

Z pomocą przyszli sąsiedzi i przyjaciele. Dzięki wsparciu administratorki wspólnota przekazała część środków, resztę dołożyli sami mieszkańcy. Malowali ściany, impregnowali belki, zabezpieczali okna, montowali oświetlenie. Pracowali po godzinach, na urlopach i w weekendy.
– To była praca po pracy, ale bardzo mnie wyciszała – mówi Nowicki. – I dawała satysfakcję, bo wiedzieliśmy, że robimy coś razem, dla nas wszystkich.

Z improwizowanego pomysłu narodziła się trwała idea: stworzyć miejsce, które łączy sąsiadów i artystów.
Tak powstało ko.BOLD – Sąsiedzka Przestrzeń Artystyczna (SPA).
Nazwa jest wieloznaczna: „ko.BOLD” nawiązuje do kobaltu – koloru obecnego w Ceramicznym Szlaku – i do niemieckiego słowa kobold, oznaczającego domowego skrzata. A skrzat na strychu? Pasuje idealnie.


( wygląd strychu sprzed akcji )
Pierwszym wydarzeniem w nowej przestrzeni będzie wernisaż wystawy o rodzinie Plaeschków oraz premiera folderu Ceramicznego Szlaku Ulicy Nawrot – już w piątek, 31 października o godz. 18:00 przy ul. Nawrot 2. W wydarzenie zaangażowała się liczna grupa wolontariuszy i wolontariuszek, którzy współtworzyli zarówno wystawę, jak i tablicę pamiątkową przy Nawrot 46. Jej dekoracyjny motyw został zainspirowany wzorem z nieistniejącej już synagogi przy Zielonej, to ukłon w stronę wielokulturowego dziedzictwa Łodzi.

– Chcemy, żeby to miejsce żyło – mówi Nowicki. – Żeby można było tu usiąść z sąsiadami, napić się kawy, porozmawiać o sztuce, może nawet stworzyć małą izbę pamięci o historii naszej kamienicy- zaczyna marzyć i snuć kolejne plany.

Bo sztuka, gdy trafia „na strych”, nie tylko upiększa przestrzeń , łączy ludzi, budzi wrażliwość i poczucie wspólnoty.

A na Nawrocie, jak się okazuje, duch współpracy i twórczego działania ma się znakomicie. Projekt Ceramiczny Szlak Ulicy Nawrot jest dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Instytutu Dziedzictwa „Wspólnie dla dziedzictwa”, we współpracy z Fundacją 2035.
Agnieszka Lubiatowska foto: mn.
