lodzkie.pl

Przypadające w najbliższą niedzielę Zielone Świątki, czyli Zesłanie Ducha Świętego to symboliczny początek dzisiejszego Kościoła Katolickiego. Święto, bardzo ważne dla wiernych, w tradycji ludowej ma swoje korzenie w starosłowiańskich obrzędach, związanych z oczekiwaniem na nadejście lata. Część z nich jest nadal kultywowana.

Popularne Zielone Świątki to jedno z najstarszych świąt kościoła, obchodzone 50 dni po Wielkanocy, upamiętają zesłanie Ducha Świętego na zebranych w Wieczerniku. Obok wymiaru religijnego, to święto kultywowane w tradycji ludowej. Na wsiach tego dnia sprzątano chałupy i dekorowano je gałązkami brzozy i tataraku.

Umajone gospodarstwa

Na wsiach, jak mówi przysłowie, „Na Zielone Świątki robimy porządki”. Drugim, popularnym zwyczajem związanym ze świętem zesłania Ducha Świętego jest majenie domów i gospodarstw. To ozdabianie ich zielonymi gałązkami, najczęściej brzozy i tataraku. Rośliny miały zapewnić pomyślność  oraz chronić domostwa przed nieszczęściem. Dodatkowo tatarakiem wykładano ścieżki prowadzące do chałup, a niektórzy umieszczali go w izbach w pojemnikach z wodą. – To przystrojenie domostw, w co bardzo wierzono w kulturze tradycyjnej, miało również zapewnić urodzaj i ochronić przed wszelkimi urokami – mówi Michał Świercz, etnograf z Muzeum Archeologicznego i Etnograficznego w Łodzi.

Zielona magia w Kwiatkówku

Zwyczaj, choć już bardzo rzadko, kultywowany jest na ziemi opoczyńskiej. Na żywo można go z kolei co roku obejrzeć w skansenie w Kwiatkówku. Jak zaprasza Ewelina Kotarska, w niedzielę, 24 maja, będzie tu czynna ekspozycja okolicznościowa oraz odbędzie się spotkanie z etnografem. Tematem wykładu „Zielona magia” będzie roślinność obrzędowa. Oprowadzanie po skansenie zaplanowane jest na godz. 13 i 15. W programie wydarzenia również warsztaty plastyczne.

Za urodzaj

Na wsiach w Zielone Świątki można było spotkać też procesje. Mieszkańcy szli z księdzem w pola, gdzie kapłan święcił uprawy i razem z uczestnikami procesji modlił się o urodzaj i bezpieczeństwo podczas prac polowych. W kopcach zostawiano także butelki ze stronami ewangelii, co miało chronić pola przed burzami. Jak mówi Adam Grabowski, dyrektor muzeum w Opocznie, procesje były popularne jeszcze w latach 60-tych ubiegłego wieku. Teraz wszystkie uroczystości majowe przeniesione są pod kapliczki i do kościołów.

Całonocne czuwanie

Dziś Zielone Świątki to przede wszystkim święto kościelne. Przypada 50 dni po Wielkanocy, zawsze w niedzielę. W tym roku to 24 maja. Uroczystości szczególny charakter mają w parafiach pod wezwaniem Ducha Świętego. Tak jest np. w Aleksandrowie Łódzkim czy w Łodzi.

W Aleksandrowie obchody rozpocznie msza święta w wigilię Zesłania Ducha Świętego, czyli w sobotę, 23 maja, o godz. 18. Po niej będzie adoracja Najświętszego Sakramentu. W niedzielę parafianie będą uczestniczyć w procesji oraz w odpuście, po którym zaplanowany jest festyn z występami artystycznymi, herbatą i ciastem.

kw

zdjęcia - mat. Skansen w Kwiatkówku (izba ozdobiona tatarakiem) oraz Opoczyński Szlak Rzemiosła (procesja w lesie)